İşlemcilerin Özellikleri
İşlemcilerin belirleyici özellikleri olarak sözcük boyunu, hızını ve bellek kapasitesini sayabiliriz. Şimdi bu özelliklere ayrı ayrı bakacağız.
Sözcük boyu
Sözcük, bir bilgisayar sisteminin veriyolunda ya da iç işlemlerinde aynı anda kontrol edilebilen bit sayısını verir. Veriyolu ve merkezi işlemci değişik boylarda sözcükleri kabul edip işleme sokabilirler. Popüler bilgisayarların birçoğu merkezi işlemcide 32-bit, veriyolunda ise 16-bit sözcük boyu kullanmaktadır. Büyükboy bilgisayarlar 32 ila 64 bit Sözcük boyu kullanırken süper bilgisayarlar 64-bit sözcük boyu kullanır.
İşlemci Hızı
Merkezi işlemcilerin hızları saat frekansı, MIPS (Million Instructions Per Second) ya da FLOPS (FLoating-point Operations Per Second) olarak tanımlanır.
Genellikle kişisel bilgisayarlarda saat kristal bir osilatör (frekans üreteci) tarafından üretilir. Bu frekans Hertz daha doğrusu Megahertz cinsinden verilir. Üretilen bu sinyalin bir periyodunun süresi saat çevrimini oluşturur. Bir işlem çevrimi birçok saat çevriminden oluşur.
MIPS büyükboy bilgisayarlar için kullanılmakla birlikte iÅŸ istasyonları ve PC’ler için de kullanılır. FLOPS ise bir saniyede yapılabilen reel sayılı iÅŸlemleri gösterir. Bilimsel hesaplamalarda bu tür sayılar kullanıldığı için daha çok süper bilgisayarlara uygulanır. Bunlar saniyede 30 - 100 GigaFlops hızına ulaÅŸabilirler.
Bellek Kapasitesi
Bellek kapasitesi bayt cinsinden verilir. Genellikle Megabayt (MB) düzeylerinde olan bu kapasite bilgisayarın veri depolama yeteneÄŸini gösterir. Günümüz PC’lerinde genellikle 16 - 256 MB bellek kullanılır.
Programlar normal olarak disklerde tutulur ve çalıştırılan kısımları ana belleğe alınır. Eğer yeni bir program parçasına gereksinim duyulursa ve bellek doluysa bu durumda fifo (ilk giren ilk çıkar) yöntemi ile en önce belleğe yüklenen ve en uzun süre kullanılmayan program parçası, işletim sistemi tarafından sabit diskte bulunan takas dosyasına, ihtiyaç duyulduğunda geri çağırmak üzere gönderilir. Bu işlem zaman aldığı için belleği büyük olan bilgisayarlar uzun programları daha hızlı çalıştırırlar.